Neurodiversiteit

Een uniek zenuwstelsel

Ik geloof dat ieder mens geboren wordt met een uniek zenuwstelsel, een eigen prikkelverwerking, gevoeligheid, hersteltempo, intensiteit en manier van waarnemen, voelen en reageren. Logisch eigenlijk, als je bedenkt dat we op alle vlakken van elkaar verschillen. Dit vormt, naast onze hechting en levenservaringen, een belangrijke basis in hoe wij de wereld ervaren en ons daarin bewegen.

Sommige mensen merken al vroeg dat ze anders reageren dan anderen. Ze raken sneller overprikkeld, voelen veel, denken diep, hebben moeite met schakelen of ervaren sociale situaties als intens. Anderen zoeken juist veel prikkels op. Je kunt vastlopen in concentratie, impulscontrole, planning, rust, slaap of emotieregulatie. Ook in relaties kan dit zich uiten: je voelt je snel overweldigd, trekt je terug, zoekt juist bevestiging of vindt het lastig om je af te stemmen op de ander.

Diagnoses en labels

Veel van deze kenmerken kunnen worden benoemd in de vorm van een diagnose of label, zoals ADHD, autisme, hoogsensitiviteit, hoogbegaafdheid, trauma, angst, depressie of persoonlijkheidsproblematiek zoals borderline of een vermijdende persoonlijkheidsstoornis.

De term neurodiversiteit wordt gebruikt om aangeboren verschillen in zenuwstelsel en temperament te beschrijven, zoals ADHD, autisme, dyslexie, hoogbegaafdheid en vergelijkbare profielen. Tegelijk spelen ook ervaringen die je in je leven opdoet een grote rol in hoe het zenuwstelsel zich ontwikkelt en functioneert.

Een diagnose kan enorm helpend zijn. Het geeft erkenning en woorden aan wat je ervaart, en helpt om er betekenis aan te geven. Je ontdekt dat je niet de enige bent, en dat wat je meemaakt begrijpelijk is. Dat werkt vaak al verzachtend en maakt zelfacceptatie een stuk gemakkelijker. Daarnaast kan een diagnose toegang geven tot passende hulp.

Hoe nu verder?

Na een diagnose blijft vaak de vraag: hoe nu verder? Blijf ik leren omgaan met mijn klachten, of kan ik me ook verder ontwikkelen? Het antwoord daarop is niet voor iedereen hetzelfde en hangt af van jouw unieke systeem en omstandigheden.

In mijn praktijk sluiten we aan bij hoe jouw zenuwstelsel van nature werkt. Niet vanuit een standaard aanpak, maar afgestemd op jouw prikkelverwerking, gevoeligheid en manier van reageren, en op wat jouw systeem nodig heeft om tot rust en balans te komen.

Daarbij vormen veiligheid en afstemming de basis. Pas wanneer je je voldoende veilig voelt, kan je zenuwstelsel ontspannen en ontstaat er ruimte om te voelen, te onderzoeken en nieuwe ervaringen op te doen.

Van daaruit ontstaat ruimte om jezelf niet alleen op een dieper niveau te leren begrijpen, maar ook om oude patronen bij te sturen. Naast zelfinzicht en psycho-educatie besteed ik in mijn begeleiding veel aandacht aan voelen en het verbinden met het lichaam. Door te werken met ervaringsleren en het onderbewustzijn kunnen nieuwe verbindingen ontstaan in je brein en zenuwstelsel. Dit maakt ontwikkeling mogelijk die verder gaat dan alleen “leren omgaan met”. Je leert stap voor stap om jezelf te reguleren, richting te geven en steeds meer te worden wie jij in de kern bent.

Zelf aan de slag

Wil je zelf al aan de slag? Op de website https://sensoryoverload.info vind je veel informatie en cursussen over neurodiversiteit en de uitdagingen die daarbij kunnen horen. Een waardevolle bron om jezelf beter te begrijpen en in het dagelijks leven met je systeem te leren omgaan. En ook heel goed te gebruiken in combinatie met een verdiepend traject.